Arbër Ademi thekson nevojën për reforma të thella në transport, energji, tatime, dogana, arsimi dhe politikat sociale
Shkup, 3 dhjetor 2025 – Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI) reagon ndaj raportit të fundit të Komisionit Evropian për Grup-Kapitullin e Tretë, i cili evidenton ngecje serioze në zhvillimin ekonomik, investimet publike dhe konkurrueshmërinë e ekonomisë së Maqedonisë së Veriut.
Ky kapitull lidhet drejtpërdrejt me cilësinë e jetës së qytetarëve, punësimin, reformat ekonomike dhe ndërtimin e një tregu modern e konkurrues në përputhje me standardet e Bashkimit Evropian.
Raporti i Komisionit thekson se reformat kanë ngecur, kapacitetet institucionale janë të dobëta dhe qeveria aktuale ka dështuar të transformojë ekonominë sipas kërkesave të kapitullit që përcakton konkurrueshmërinë e vendit.
Kritikat kryesore të BE-së për Grup-Kapitullin e Tretë:
1. Transporti – projekte të bllokuara dhe investime të pashfrytëzuara
-
Ritmi i punimeve në korridoret strategjike mbetet i pakënaqshëm.
-
Mangësi në planifikim, vonesa sistemike dhe mungesë kapacitetesh në menaxhimin e projekteve kapitale.
-
Investimet e pakordinuara dobësojnë lidhjen rajonale dhe konkurrueshmërinë ekonomike.
2. Energjia – tranzicion i ngadalshëm dhe varësi e lartë nga importet
-
Burimet e rinovueshme dhe energjia e gjelbër po zhvillohen me ritëm të ngadaltë.
-
Varshmëria nga importet energjetike rrit pasigurinë dhe kostot.
-
Mungesa e transparencës dhe menaxhimi i dobët i krizave energjetike.
3. Doganat – digjitalizim i pambaruar
-
Sistemi doganor nuk është modernizuar sipas standardeve të BE-së.
-
Infrastruktura teknologjike e vjetruar dhe kapacitetet e kufizuara rrisin rrezikun për korrupsion.
4. Tatimet – administratë joefikase dhe pa mjete moderne
-
Mungesë kapacitetesh në luftën kundër evazionit fiskal dhe informalitetit.
-
Sistemet IT mbeten të vjetruara, reformat fiskale janë të pjesshme dhe jo të qëndrueshme.
5. Politikat sociale dhe punësimi – stagnim dhe moszbatim
-
Nuk ka progres të mjaftueshëm në uljen e varfërisë dhe rritjen e përfshirjes sociale.
-
Programet e punësimit aktiv janë të kufizuara dhe nuk arrijnë grupet vulnerabël.
-
Paga minimale dhe politikat e tregut të punës nuk janë të harmonizuara me standardet evropiane.
6. Arsimi – reforma të ngadalta dhe mungesë cilësie
-
Arsimi nuk prodhon aftësitë që kërkon tregu i punës.
-
Digjitalizimi është i pjesshëm dhe mësimdhënësit kanë mungesë të trajnimit të vazhdueshëm.
-
Mungesa e zbatimit të reformave të paralajmëruara prej vitesh.
Mesazhi kryesor i BE-së:
Komisioni Evropian thekson se ekonomia e vendit nuk është e përgatitur për konkurrencën e Bashkimit Evropian. Për shkak të reformave të pamjaftueshme dhe zbatimit joefikas të politikave publike, ekonomia është e brishtë, konkurrueshmëria e ulët, investimet të ngadalta dhe tregu i punës jo modern.
Reagimi i BDI-së:
Nënkryetari i BDI-së, Arbër Ademi, deklaroi se konkluzionet e Komisionit Evropian tregojnë qartë dështimet e qeverisë aktuale në drejtimin ekonomik të vendit. BDI premton:
-
Modernizim të ekonomisë sipas standardeve të BE-së.
-
Rritje të transparencës dhe investimeve kapitale.
-
Avancim të transportit, energjisë dhe digjitalizimit.
-
Ndërtim të politikave sociale dhe arsimore që mbrojnë qytetarët dhe përgatisin vendin për tregun modern evropian.
Ademi theksoi se pa një ekonomi konkurruese dhe gjithëpërfshirëse, integrimi i vendit në Bashkimin Evropian mbetet i parealizueshëm.
Përfundim:
BDI do të vazhdojë të punojë me përgjegjësi, vizion dhe përkushtim për t’i rikthyer vendit dinamizmin e reformave dhe për ta afruar Maqedoninë e Veriut me standardet e BE-së.
